gonis_dipetheΠροκλητική η συνέντευξη του π. καλλλιτεχνικού διευθυντή στην Ελευθεροτυπία.
«Οσοι επιθυμούν να φορά η τέχνη μια παραδοσιακή στολή και να ακολουθεί μια γραφικότητα" είναι αυτοί που έκοψαν το έργο του στς Σέρρες.
«Μια δυσκολία μπορεί να σε στείλει το βράδυ σε μία ανάμνηση, σε έναν τόπο, σ' έναν άνθρωπο, σε μια ιστορία». Τα τρία χρόνια που ο Θοδωρής Γκόνης θήτευσε στην καλλιτεχνική διεύθυνση του ΔΗΠΕΘΕ Σερρών ισοδυναμούσαν με πολλές αγωνίες, άρα και ώρες αγρύπνιας. Τότε γράφτηκαν τα κείμενα του βιβλίου του, που μόλις κυκλοφόρησε από τις εκδόσεις «Αγρα», με τίτλο «Ο ύπνος της Αδριανουπόλεως».

«Οταν ήμουν μικρός», θυμάται, «άκουγα έναν συγγενή μου όταν τον ρωτούσαν πώς κοιμήθηκε, να λέει ότι έκανε τον ύπνο της Αδριανουπόλεως. Τότε δεν ρώτησα τι σημαίνει αυτή η έκφραση. Αργότερα έμαθα ότι προέρχεται από έναν θρύλο: ο Μωάμεθ το τελευταίο βράδυ πριν εκστρατεύσει εναντίον της Κωνσταντινούπολης είχε στρατοπεδεύσει στην Αδριανούπολη. Το στρώμα του το πρωί ήταν φύλλο και φτερό από την αγωνία. Ουσιαστικά όμως το νόημα αυτής της έκφρασης, το κατάλαβα στο Βορρά...».

Πιο ήσυχος ύπνος

Τα κείμενα που συμπεριέλαβε στο βιβλίο του είναι λογοτεχνικά. Ολα μαζί όμως, «γραμμένα σαν να μιλάει κανείς για τη θητεία του σ' ένα προκεχωρημένο φυλάκιο, κάνουν ένα ημερολόγιο εργασίας, στο οποίο τα προβλήματα που αντιμετώπισα στην περιφέρεια φαίνονται με έμμεσο τρόπο».

Σήμερα ο ύπνος του είναι πιο ήσυχος, χωρίς να σημαίνει ότι έχει λιγότερες υποχρεώσεις. Μέλος της Γνωμοδοτικής Επιτροπής των επιχορηγήσεων Θεάτρου του ΥΠΠΟΤ σε μία πολύ δύσκολη εποχή, διατηρεί παράλληλα τη θέση του καλλιτεχνικού διευθυντή στο Φεστιβάλ Φιλίππων-Θάσου και ετοιμάζει έναν καινούργιο δίσκο με τον Σωκράτη Μάλαμα.

- Ποιο ήταν τα βασικό πρόβλημα που αντιμετωπίσατε στο ΔΗΠΕΘΕ Σερρών;

«Οποιος εργάζεται σ' αυτές τις πόλεις συνειδητοποιεί ότι μια μειοψηφία ανθρώπων εκεί, επιθυμούν να διατηρήσουν την πόλη στα δικά τους μέτρα: μικρή. Γι' αυτό προτιμούν να μιλούν σε μία συγκεκριμένη καλλιτεχνική "διάλεκτο". Περισσότεροι είναι βέβαια όσοι θέλουν το αντίθετο: να είναι οι πόλεις τους "μεγάλες" και οι ίδιοι να μιλούν την ανοιχτή γλώσσα της τέχνης. Αλλά αυτοί είναι και οι παθητικότεροι ή οι πιο αδύναμοι».

- Ποιοι είναι οι μειοψηφούντες;

«Οσοι επιθυμούν να φορά η τέχνη μια παραδοσιακή στολή και να ακολουθεί μια γραφικότητα. Εννοώ επίσης όσους αν π.χ. είσαι από τα Γρεβενά και εργάζεσαι στο Ναύπλιο, θεωρούν ότι είσαι φιλοξενούμενος στην πόλη τους. Φιλοξενούμενος πού; Στην πατρίδα σου, στη γλώσσα σου, στο επάγγελμά σου; Τα προβλήματα τα δημιουργούν πάντα αυτοί οι πολύ λιγότεροι, που μ' έναν διαολεμένο τρόπο, έχουν τη δύναμη να φέρουν την καταστροφή. Ολοι όσοι έχουν μια ιδιοτέλεια χαμηλού φρονήματος. Αλλά απέναντι σ' αυτούς, θυμάμαι τι είχε πει ο Δημήτρης Κεχαΐδης όταν τον είχαν ρωτήσει κάποτε "τι δεν σας πειράζει να χάσετε": "Την ψυχραιμία μου, γιατί την ξαναβρίσκω" είχε απαντήσει».

- Στις Σέρρες κάνατε μια καλλιτεχνική δουλειά που σεβάστηκε και το στοιχείο της εντοπιότητας. Παρ' όλα αυτά υπήρξαν άνθρωποι που παρέμειναν δυσαρεστημένοι;

«Η τέχνη πάντα ενοχλεί και δημιουργεί εντάσεις. Αυτή είναι η φύση της. Εγώ το μόνο που ήθελα, είναι να παρουσιάζονται σημαντικά πράγματα -και όχι απαραιτήτως καινούργια, γιατί δεν πιστεύω ότι η τέχνη είναι κατάστημα νεωτερισμών. Και ύστερα κι εσύ θα κάνεις κάποιο λάθος. Απλώς καθώς μεγαλώνεις, κατορθώνεις να βλέπεις σχεδόν με συμπάθεια όσους εμποδίζουν μια δουλειά. Εγώ έχω μεγάλη συμπάθεια για όσους με ταλαιπώρησαν. Φυσικά δεν θα τους καλούσα ποτέ στο τραπέζι μου και θα έκανα τα πάντα για να μη με καλέσουν κι αυτοί στο δικό τους».

- Φύγατε πικραμένος;

«Λυπημένος, όχι πικραμένος. Αλλά εγώ έχω καλό μεταφορικό μέσο. Φεύγω πάντα με το ΚΤΕΛ, μαζί με τον κόσμο. Δεν φεύγω ποτέ νύχτα, κρυφά. Και ύστερα σκέφτομαι πως στις Σέρρες θα ξαναπάω με τον τρόπο μου: θα φτάσει εκεί ένα τραγούδι μου. Ή ένα βιβλίο μου. Εχω πια φίλους εκεί, έχω ανοίξει πόρτες. Γι' αυτό εγώ θα ξαναπάω, ενώ εκείνοι που είναι πιθανό να μην ξαναείναι εκεί είναι οι πολιτικοί παράγοντες».

- Τα ΔΗΠΕΘΕ είχαν ούτως ή άλλως προβλήματα, τώρα πια κινδυνεύουν...

«Πόσο να κινδυνέψει όποιος έχει καραβοπνιγεί; Τα ΔΗΠΕΘΕ ουσιαστικά δεν υπάρχουν. Εκτός αν υπάρχει ένας εμπνευσμένος καλλιτεχνικός διευθυντής ή κάποιος δήμαρχος που επιθυμεί πραγματικά να διατηρήσει ένα θέατρο. Το θέμα επαφίεται στον ηρωισμό κάποιων ανθρώπων. Αλλά ουσιαστικά φέτος το καλοκαίρι από τα 16 ΔΗΠΕΘΕ, "παρών" έδωσαν 4-5. Το ΥΠΠΟΤ τούς δίνει ελάχιστα χρήματα: 100.000 ευρώ το χρόνο. Θα τα δώσει φέτος; Αν τα πάρουν, λαμβάνουν μία μικρή περίοδο χάριτος. Σκέφτομαι καμιά φορά ότι ο πολιτισμός δεν ανήκει στις μεγάλες φιλοδοξίες, αλλά στους σπουδαίους ανθρώπους. Αλλά όταν το υπουργείο δεν έχει εθνική πολιτική για τον πολιτισμό, τότε τι να πεις;».

- Δεχτήκατε, ωστόσο, επιστρέφοντας στην Αθήνα, να τεθείτε επικεφαλής της επιτροπής επιχορηγήσεων.

«Ομολογώ πως δυσκολεύτηκα να πω "ναι". Μετά είπα "γιατί όχι;". Ηθελα να δω πώς ζητούν οι συνάδελφοί μου να αξιολογηθεί η εργασία τους και πώς αυτή αξιολογείται από την πλευρά του υπουργείου. Βεβαίως, η αξιολόγηση δεν γίνεται με ποιοτικά κριτήρια, αλλά μ' ένα point system. Ισχύουν κριτήρια λίγο όπως π.χ. στην αξιολόγηση ενός εστιατορίου: Εχει έξοδο κινδύνου; Μπάρα για τα ΑμεΑ; Αυτό το σύστημα θα μπορούσε να το εφαρμόσει μια διοικητική επιτροπή του υπουργείου και όχι μια καλλιτεχνική επιτροπή. Αν το ήξερα εξ αρχής ίσως και να μην είχα εμπλακεί. Αλλά αφού δέχτηκα, δεν ήθελα μετά να οπισθοχωρήσω, δεν μου αρέσει το "ήξεις-αφήξεις" κι αν πω ναι, σέβομαι το λόγο μου κι ας μην το ξανακάνω μετά ποτέ».

- Το «ναι» για μια τέτοια θέση είναι ρίσκο. Θ' ακούσετε ούτως ή άλλως τα εξ αμάξης.

«Δεν με πειράζει, γιατί όλοι είμαστε γνωστοί στον χώρο. Είναι πασιφανές τι προτιμώ και ως θεατής τι μου αρέσει, τι ζηλεύω, πού κοιτάζω. Κι έπειτα, ούτε στο "κέντρο" ζω ούτε οφίτσια θέλω να διεκδικήσω».

Διαβάστε επίσης:


DEYAS

swa

Who's Online

Αυτήν τη στιγμή επισκέπτονται την ιστοσελίδα μας 263 επισκέπτες